Scéim Íocaíochtaí Dócmhainneachta: Próiseas Dócmhainneachta Measta

Is próiseas nua é an Próiseas Dócmhainneachta Measta (PDM). Athraíodh an dlí le déanaí chun rochtain ar an Scéim Íocaíochtaí Dócmhainneachta a leathnú.

D’fhéadfá a bheith incháilithe chun iarratas a dhéanamh ar íocaíocht faoin Scéim Íocaíochtaí Dócmhainneachta má tá airgead dlite duit ó d’iarfhostóir agus má chreideann tú gur scoir d’fhostóir de thrádáil gan dul faoi leachtú / glacadóireacht / féimheacht.

Foghlaim faoin Scéim Íocaíochtaí Dócmhainneachta.

Osclaíodh an Próiseas Dócmhainneachta Measta d’iarratais ar an 8 Meitheamh 2026.

Is féidir leat an Próiseas Dócmhainneachta Measta (PDM) a úsáid má bhaineann na nithe seo a leanas leat:

• Tá airgead dlite duit ó d’fhostóir (e.g. pá, pá saoire) agus bhí na suimeanna sin dlite ar/tar éis an 8 Nollaig 2024,
• Tá do fhostóir tar éis scor de thrádáil gan dul faoi leachtú / glacadóireacht / féimheacht,
• Bhí d’fhostaíocht inárachaithe go hiomlán faoi na hAchtanna Leasa Shóisialaigh (go ginearálta ciallaíonn sé seo ÁSPC Aicme A a íoc)
• Chuir d’fhostóir deireadh le do phost,

Ní féidir leat an Próiseas Dócmhainneachta Measta (PDM) a úsáid má bhaineann aon cheann díobh seo a leanas leat:

• Tá d’iarfhostóir dócmhainneach cheana féin ó thaobh an dlí de chun críche na Scéime Íocaíochtaí Dócmhainneachta. Faigh amach cad a chiallaíonn dócmhainneach ó thaobh an dlí de. Seiceáil an bhfuil d’fhostóir dócmhainneach. Má tá d’fhostóir dócmhainneach go dlíthiúil, déan teagmháil leis an gcleachtóir dócmhainneachta ina ionad sin.
• Níl d’iar-fhostóir dócmhainneach nó tá sé/sí fós ag trádáil ach diúltaíonn sé/sí íoc leat. Sa chás seo, is féidir leat gearán a dhéanamh leis an gCoimisiún um Chaidreamh san Áit Oibre ina ionad sin.
• D’éirigh d’iarfhostóir as trádáil, bhí airgead dlite duit agus bhí na suimeanna sin dlite roimh an 8 Nollaig 2024. B’fhéidir go mbeifeá in ann éileamh a dhéanamh faoin bPróiseas Dócmhainneachta Measta Stairiúil ina ionad sin nuair a osclaítear é.

Ar dtús, ní mór duit teagmháil a dhéanamh le d’fhostóir chun iarraidh orthu tú a íoc. Mura n-íocann siad tú, is féidir leat iarratas a dhéanamh chuig an Roinn Coimirce Sóisialaí.

Is féidir leat iarraidh ar d’ionadaí, ar cheardchumann nó ar bhall teaghlaigh iontaofa cabhrú leat an próiseas seo a chríochnú.

Tá treoir céim ar chéim anseo chun cabhrú leat dul tríd an bPróiseas Dócmhainneachta Measta (PDM). Ba chóir duit é seo a léamh go cúramach chun cabhrú leat an próiseas a úsáid.

Má mheastar go bhfuil d’iar-fhostóir dócmhainneach, déanfar measúnú ar d’éileamh ar íocaíocht faoin Scéim Íocaíochtaí Dócmhainneachta. Rochtain ar rialacha na Scéime Íocaíochtaí Dócmhainneachta.

Ní chumhdaítear ach éilimh phá atá dlite duit le 18 mí anuas. Tosaíonn an tréimhse 18 mí ón dáta a sheachadann tú Foirm IP4 ar d’fhostóir ag tús an Phróisis Dócmhainneachta Measta.

Más fostóir thú, féadfaidh tú Foirm IP4 a fháil ó d’iarfhostaí agus/nó féadfaidh an Roinn Coimirce Sóisialaí éileamh féideartha ó d’iarfhostaí a chur in iúl duit.

Is féidir leat an treoirdhoiciméad fostóra seo a úsáid chun cabhrú leat an próiseas a thuiscint.

Ní chiallaíonn cinneadh dócmhainneachta measta go bhfuil an fostóir dócmhainneach faoi Acht na gCuideachtaí 2014, faoin Acht Féimheachta 1988, faoin Acht um Dhócmhainneacht Phearsanta 2012, nó chun aon chríche eile.

Níl an Próiseas Dócmhainneach Measta Stairiúil (PDMS) seolta fós. Táthar ag súil go n-osclófar é d’iarratais i R1 2027.

Nuair a sheolann an Próiseas Dócmhainneach Measta Stairiúil (PDMS), féadfaidh tú a bheith incháilithe chun iarratas a dhéanamh ar íocaíocht faoin Scéim Íocaíochtaí Dócmhainneachta má:

• tá airgead dlite duit ó d’iarfhostóir, agus má chreideann tú gur scoir d’fhostóir de thrádáil gan dul faoi leachtú / glacadóireacht / féimheacht.

agus

• Tharla sé seo idir an 22 Deireadh Fómhair 1983 agus an 7 Meitheamh 2026.

Nuair a osclaítear an Próiseas Dócmhainneach Measta Stairiúil (PDMS) d’iarratais, beidh dhá bhliain agat chun iarratas a dhéanamh.

Má cheapann tú go bhféadfadh tú a bheith incháilithe chun iarratas a dhéanamh, b’fhéidir gur mhaith leat tosú ag bailiú aon doiciméid atá agat chun cabhrú le d’iarratas. D’fhéadfadh na doiciméid seo a leanas a bheith san áireamh:

• Cóipeanna de dhámhachtainí neamhíoctha maidir le cearta fostaíochta (amhail ón mBinse Achomhairc Fostaíochta (BAF), ó na Coimisinéirí um Chearta, ón gCoimisiún um Chaidreamh san Áit Oibre (CCÁO) nó ón gCúirt Oibreachais);
• Faisnéis ó d’iar-fhostóir nó thar a cheann a léiríonn gur scoir siad den trádáil.

Má scoir d’iar-fhostóir ag trádáil, má tá airgead dlite agat (e.g. pá, pá saoire), agus má bhí na suimeanna sin dlite ar/tar éis an 8 Nollaig 2024, d’fhéadfá a bheith incháilithe chun iarratas a dhéanamh ar an bPróiseas Dócmhainneach Measta, atá oscailte d’iarratais anois.

An féidir liom iarratas a dhéanamh faoin bPróiseas Dócmhainneachta Measta nó faoin bPróiseas Dócmhainneachta Measta Stairiúil?

Osclaíodh an Próiseas Dócmhainneachta Measta ar an 8 Meitheamh 2026. Meastar go n-osclófar an Próiseas Dócmhainneachta Measta Stairiúil d’iarratais i R1 2027.

Má cheapann tú go bhféadfadh tú a bheith incháilithe do cheachtar de na próisis nua seo, beidh ort an dáta a dheimhniú ar a raibh an t-airgead a bhí dlite duit ó d’iarfhostóir le híoc. Cabhróidh sé seo leat a chinneadh cén próiseas ar féidir leat iarratas a dhéanamh faoi:

• Má tháinig na fiacha chun bheith dlite ar/tar éis an 8 Meitheamh 2026, is féidir leat iarratas a dhéanamh faoin bPróiseas Dócmhainneachta Measta amháin.
• Má tháinig na fiacha chun íocaíochta idir an 8 Nollaig 2024 agus an 7 Meitheamh 2026, féadfaidh tú iarratas a dhéanamh faoin bPróiseas Dócmhainneachta Measta nó faoin bPróiseas Dócmhainneachta Measta Stairiúil (nuair a osclaítear é).
• Má tháinig na fiacha chun íocaíochta idir an 22 Deireadh Fómhair 1983 agus an 7 Nollaig 2024, ní féidir leat iarratas a dhéanamh ach faoin bPróiseas Dócmhainneachta Measta Stairiúil (nuair a osclaítear é).

Úsáidtear na foirmeacha seo mar chuid den Phróiseas Dócmhainneachta Measta.

Foirm IP4. Úsáid an fhoirm seo le cur chuig d’iarfhostóir chun íocaíocht airgid atá dlite a iarraidh.

Foirm IP5. Úsáid an fhoirm seo chun iarratas a dhéanamh ar an Scéim Íocaíochtaí Dócmhainneachta chun d’iarfhostóir a mheas mar dhuine dócmhainneach agus chun íocaíocht a lorg.

Foirm IP6. Úsaid an bhfoirm seo chun freagra a thabhairt ar éileamh Próiseas Dócmhainneachta Measta ó d’iarfhostaí .

Contact the Department of Social Protection