An bhfuair tú an méid a bhí á lorg agat?
An bhfuair tú a raibh á lorg agat?
Cabhraigh linn torthaí an chuardaigh IS a fheabhsú trí d'aiseolas a thabhairt anseo (3-5 nóim).
Osclaíonn an tAire Murnane O’Connor comhdháil 2026 an Chumainn Eorpaigh um Thaighde ar Chosc agus foilsíonn sí tuarascáil ar chosc ar dhrugaí in Éirinn
- Foilsithe:
- An t-eolas is déanaí:
D’oscail an tAire Sláinte Poiblí, Folláine agus na Straitéise Náisiúnta Drugaí, Jennifer Murnane O’Connor TD, comhdháil 2026 an Chumainn Eorpaigh um Thaighde ar Chosc agus d’fhoilsigh sí tuarascáil nua ina ndéantar measúnú ar chur chuige na hÉireann maidir le cosc ar dhrugaí.
Tá cead tugtha ag an Aire post ceannais a bhunú maidir le cosc ar dhrugaí i ngach ceann de na sé Réigiún Sláinte de chuid an FSS, agus tá béim curtha aici ar an tábhacht a bhaineann le taighde chun cur chuige níos éifeachtaí a threorú maidir le cosc a chur ar ghalair neamhtheagmhálacha agus ar dhrochshláinte. Chuir sí béim freisin ar luach na comhdhála maidir le tacú le hiarrachtaí coiscthe in Éirinn agus ar fud na hEorpa.
Is imeacht oifigiúil de chuid Uachtaránacht na hÉireann ar Chomhairle an Aontais Eorpaigh é an chomhdháil, agus tá sí á heagrú i gcomhpháirt ag an Roinn Sláinte agus ag an mBord Taighde Sláinte, rud a neartaíonn an comhoibriú idir taighde ar chosc, beartas agus cleachtas.
Aithníonn téama na comhdhála, “Nuálaíocht sa Chosc chun Tacú le Cothromas Sláinte”, go bhfuil idirghabhálacha coiscthe atá bunaithe ar fhianaise ríthábhachtach chun a chinntiú go mbíonn deiseanna cothroma agus an tacaíocht a theastaíonn uathu ag daoine chun saol sláintiúil a chaitheamh. Leagann an téama béim freisin ar dhul chun cinn eolaíoch, lena n-áirítear teicneolaíochtaí amhail an intleacht shaorga agus an chosc pearsantaithe, chomh maith le nuálaíocht choincheapúil, lena n-áirítear na naisc idir an aeráid agus an tsláinte, chun tacú le cosc cothrom do chách.
Ag labhairt di ag an imeacht, dúirt an tAire Murnane O'Connor an méid seo a leanas:
"Creidim go láidir i luach na coiscthe agus na hidirghabhála luatha atá bunaithe ar fhianaise. Tá a fhios againn ón bhfianaise gur féidir le hinfheistíocht i mbearta coiscthe ar ardchaighdeán an t-ualach a bhaineann le drochshláinte, leis an gcoireacht agus leis an andúil inár bpobail a laghdú go suntasach. Féadfaidh sé seo coigiltis fhadtéarmacha a sholáthar don Státchiste freisin."
Leag an tAire béim ar an luach a bhaineann leis an gcomhdháil a reáchtáil mar imeacht oifigiúil de chuid na hUachtaránachta, agus ar an ról atá aici maidir le dea-chleachtas agus fianaise nua faoi chosc éifeachtach a roinnt.
Dúirt an tAire freisin:
“Creidim gurb í seo an chéad uair a reáchtáladh comhdháil an Chumainn Eorpaigh um Thaighde ar Chosc mar imeacht oifigiúil de chuid Uachtaránacht an Aontais Eorpaigh. Cabhróidh sé seo le béim a chur ar luach na coiscthe ar an leibhéal polaitiúil."
“Tá ról tábhachtach ag an gcomhdháil seo maidir le líonra daoine atá ag obair i réimse an choisc a fhorbairt agus tacú leis. Is údar misnigh é an oiread sin saineolaithe agus cleachtóirí Éireannacha a fheiceáil anseo inniu agus iad á n-ionadú i gclár na comhdhála.
"Táim cinnte go mbainfear ceachtanna luachmhara amach sna trí lá amach romhainn, agus tá súil agam go n-aistreofar na ceachtanna sin ina ngníomh anseo in Éirinn, ar fud na hEorpa agus níos faide i gcéin."
D’fhógair an tAire freisin go raibh tuarascáil dar teideal ‘Review of Prevention Systems in Ireland’ foilsithe. Arna choimisiúnú ag an Roinn Sláinte agus ag an mBord Taighde Sláinte, baineann an tuarascáil úsáid as uirlis a d’fhorbair Oifig na Náisiún Aontaithe um Dhrugaí agus Coireacht chun idirghabhálacha coiscthe a mheas i gcomhréir leis na Caighdeáin Idirnáisiúnta maidir le Cosc ar Úsáid Drugaí. Scrúdaíonn sí freisin an chaoi a ndéantar an obair choiscthe a chomhordú ar fud na réimsí beartais agus na n-earnálacha ábhartha.
Dúirt an tAire Murnane O’Connor:
"Táim tiomanta don infheistíocht a mhéadú in idirghabhálacha agus i gcláir ar féidir leo sláinte a fheabhsú agus cabhrú le daoine bogadh ar shiúl ó iompraíochtaí míshláintiúla. Tá áthas orm a fhógairt go bhfuil tuarascáil thábhachtach foilsithe, tuarascáil a chuirfidh eolas ar fáil dár mbeartas coiscthe agus do ghníomhaíochtaí ár Straitéise Náisiúnta Drugaí. Ba mhaith liom buíochas a ghabháil leis an Ollamh Ross MacMillan ó Ollscoil Luimnigh, leis an mBord Taighde Sláinte agus le hOifig na Náisiún Aontaithe um Dhrugaí agus Coireacht as an obair a rinne siad chun an tuarascáil seo a fhorbairt, chomh maith leis an FSS agus lenár dtascfhórsaí drugaí agus alcóil as a dtreoir.”
Dúirt an tAire freisin:
"Chun tacú le cur i bhfeidhm mholtaí na tuarascála seo, tá cead tugtha agam post ceannais maidir le cosc ar dhrugaí a bhunú i ngach ceann de na sé Réigiún Sláinte de chuid an FSS, d’fhonn an obair seo a chur chun cinn agus a chinntiú go gcuirtear an cosc ar dhrugaí i bhfeidhm i gcomhréir leis an dea-chleachtas."
Ag trácht di ar an imeacht agus ar sheoladh na tuarascála, dúirt Príomhfheidhmeannach an Bhoird Taighde Sláinte, an Dr Gráinne Gorman:
"Tá an-áthas orm go bhfuil an Bord Taighde Sláinte agus an Roinn Sláinte ag óstáil na comhdhála taighde idirnáisiúnta tábhachtaí seo mar chuid d’Uachtaránacht na hÉireann ar an Aontas Eorpach. Tá an cosc ríthábhachtach i bhfreagairt beartais d’úsáid substaintí, agus beidh an chomhdháil seo, ina gcuirtear an fhianaise is déanaí sa réimse seo i láthair, ina spreagadh mór don obair sin in Éirinn.
“Táimid thar a bheith bródúil go bhfoilseofar anseo inniu athbhreithniú an Bhoird Taighde Sláinte ar sheirbhísí coiscthe in Éirinn. Ullmhaíodh é i ndlúthchomhar le hOifig na Náisiún Aontaithe um Dhrugaí agus Coireacht, agus leagfaidh sé bonnlíne láidir síos dár gcumas coiscthe sa Straitéis Náisiúnta nua Drugaí.”
Chuir Oifig na Náisiún Aontaithe um Dhrugaí agus Coireacht a comhghairdeas in iúl d’Éirinn as an tuarascáil a fhoilsiú, agus dúirt sí go mbraitheann cosc éifeachtach ar an eolaíocht a chur i bhfeidhm, ar bhacainní idir ranna a bhriseadh síos agus ar oibriú le chéile mar chóras. Dúradh ann go bhfuil sampla tábhachtach leagtha síos ag Éirinn laistigh den Aontas Eorpach trí anailís a dhéanamh ar a córas coiscthe agus trí bhunús a leagan síos a fhéachann chun cinn, d’fhonn a chinntiú gur féidir le gach leanbh agus duine óg fás aníos i riocht ina bhfuil siad sábháilte, tacaithe agus cumhachtaithe, agus ag an am céanna cabhrú le cosc a chur ar úsáid drugaí, ar fhoréigean, ar choireacht agus ar shaothrú ag grúpaí coiriúla.
CRÍOCH
Nótaí don Eagarthóir
Comhdháil an Chumainn Eorpaigh um Thaighde ar Chosc (EUSPR)
Tá an 17ú Comhdháil agus Cruinniú Ball de chuid an Chumainn Eorpaigh um Thaighde ar Chosc ar siúl i mBaile Átha Cliath, Éire, ón 16 go dtí an 18 Meán Fómhair 2026. Reáchtáladh ceardlanna agus cruinnithe tionscadail ar an lá roimh an gcomhdháil, an 15 Meán Fómhair 2026.
Cuireann an Cumann Eorpach um Thaighde ar Chosc forbairt agus cur i bhfeidhm na heolaíochta coiscthe chun cinn chun sláinte agus folláine an duine a fheabhsú trí thaighde ardchaighdeáin, idirghabhálacha atá bunaithe ar fhianaise, beartais agus cleachtais.
Tugann comhdháil bhliantúil an Chumainn Eorpaigh um Thaighde ar Chosc taighdeoirí, cleachtóirí, lucht déanta beartas agus páirtithe leasmhara pobail le chéile chun fianaise a roinnt, córais coiscthe a neartú agus comhoibriú idirnáisiúnta a chothú.
Is leanúint den traidisiún seo í an chomhdháil seo, agus í ag cur leis na léargais ó bhlianta roimhe seo agus ag díriú ag an am céanna ar thosaíochtaí comhaimseartha Eorpacha maidir le cosc.
Áirítear i gclár na comhdhála, a mhaireann roinnt laethanta, seisiúin phóstaeir agus seisiúin ar leith do dhaoine ag tús a ngairme, príomhaitheascanna agus seisiúin chomhthreomhara, chomh maith le deiseanna chun plé agus líonrú a dhéanamh le baill eile den Chumann Eorpach um Thaighde ar Chosc.
Tá comhdháil 2026 an Chumainn Eorpaigh um Thaighde ar Chosc ar siúl ag Hotel Riu Plaza The Gresham Dublin.
Sa dara leath de 2026, tá Uachtaránacht rothlach Chomhairle an Aontais Eorpaigh ag Éirinn agus, ar feadh sé mhí, tá Éire ag stiúradh caibidlíochta, ag cothú comhaontaithe idir na Ballstáit agus ag cabhrú le dlíthe agus beartais de chuid an Aontais Eorpaigh a thabhairt i gcrích a mbíonn tionchar acu ar shaol laethúil breis agus 450 milliún duine. Tá an 17ú Comhdháil agus Cruinniú Ball de chuid an Chumainn Eorpaigh um Thaighde ar Chosc mar chuid den tréimhse sin agus cothaíonn siad líonrú i réimse an choisc ar fud na hEorpa.
I mbliana, tá an ócáid á comhóstáil ag Roinn Sláinte na hÉireann agus ag an mBord Taighde Sláinte, rud a neartaíonn an comhoibriú idir taighde ar chosc, beartas agus cleachtas. Is é ‘Cosc, Nuálaíocht agus Cothromas Sláinte’ téama na comhdhála do 2026, agus dírítear ann ar an dea-chleachtas, ar an nuálaíocht agus ar an taighde is déanaí maidir le cosc ar dhrugaí agus straitéisí agus idirghabhálacha eile a bhaineann le cosc sláinte do leanaí agus do dhaoine óga.
Tá an téama seo ag teacht le:
- Tosaíochtaí sláinte EPSCO d’Uachtaránacht na hÉireann ar an Aontas Eorpach, ar ghlac an Roinn – Sláinte leo – Sláinte, nuálaíocht agus cothromas.
- Misean seanbhunaithe an Chumainn Eorpaigh um Thaighde ar Chosc: cosc atá bunaithe ar an eolaíocht a leabú i mbeartais a thugann aghaidh ar fhadhbanna sláinte neamhtheagmhálacha, ar fhoréigean, ar mhí-úsáid substaintí agus ar fholláine.
Is iad seo a leanas cuspóirí na comhdhála:
- Taighde ceannródaíoch ar chosc sna hearnálacha sláinte, oideachais, cúraim shóisialta, ceartais agus pobail a chur i láthair.
- Comhoibriú trasearnála a neartú, i gcomhréir le glaonna a rinneadh roimhe seo chun na bearnaí idir an eolaíocht, an beartas agus an cleachtas a líonadh.
- Aird a tharraingt ar idirghabhálacha atá bunaithe ar ionchur ón bpobal agus atá inoiriúnaithe ó thaobh an chultúir de, ag cur leis na léargais ó 2024 maidir le hábharthacht áitiúil agus bacainní ar chur chun feidhme.
- An lucht saothair i réimse an choisc a fhorbairt trí mheantóireacht, seisiúin do dhaoine ag tús a ngairme agus ceardlanna oiliúna.
- An díospóireacht ar chórais choisc a chur chun cinn, agus béim á leagan ar chur chuige idirdhisciplíneach agus trasdhisciplíneach.
‘Review of Prevention Systems’ de chuid Oifig na Náisiún Aontaithe um Dhrugaí agus Coireacht
Tá feabhsú cháilíocht na n-idirghabhálacha agus na gcóras um chosc ar dhrugaí ar leibhéal idirnáisiúnta ina réimse béime ag Oifig na Náisiún Aontaithe um Dhrugaí agus Coireacht. Ag tógáil ar a Chaighdeáin Idirnáisiúnta maidir le Cosc ar Úsáid Drugaí, tá uirlis forbartha ag Oifig na Náisiún Aontaithe um Dhrugaí agus Coireacht chun cur ar chumas tíortha measúnú a dhéanamh ar a gcórais agus ar a n-idirghabhálacha i dtaca le cosc ar dhrugaí, i gcomhréir leis na caighdeáin sin.
Sa bhliain 2018, d’fhoilsigh Oifig na Náisiún Aontaithe um Dhrugaí agus Coireacht, i gcomhar leis an Eagraíocht Dhomhanda Sláinte (EDS), na Caighdeáin Idirnáisiúnta maidir le Cosc ar Úsáid Drugaí. Tugann na caighdeáin forléargas ar an bhfianaise idirnáisiúnta maidir le hidirghabhálacha agus beartais choiscthe a chuireann sláinte agus folláine leanaí, daoine óga, daoine fásta, teaghlach agus pobal chun cinn. Sainaithníonn siad freisin tréithe córais náisiúnta éifeachtaigh um chosc ar dhrugaí, arb é a phríomhchuspóir tacú le forbairt shláintiúil shábháilte daoine aonair.
Déanann údair na gcaighdeán cur síos ar chóras den sórt sin mar chóras a sholáthraíonn ‘raon comhtháite idirghabhálacha agus beartas atá bunaithe ar fhianaise eolaíoch, a chuirtear i bhfeidhm i suíomhanna éagsúla agus a dhíríonn ar aoisghrúpaí agus ar leibhéil riosca ábhartha’. Bheadh straitéisí i gceist leis ina mbeadh ‘meascán de chomhpháirteanna comhshaoil agus forbartha, agus mionchomhpháirt amháin ag díriú ar fhaisnéis’. Chun go mbeidh an córas éifeachtach, ní mór bonn láidir a bheith aige.
Bunaithe ar na caighdeáin sin, is uirlis é an ‘Review of Prevention Systems (RePS)’ a d’fhorbair Oifig na Náisiún Aontaithe um Dhrugaí agus Coireacht chun measúnú a dhéanamh ar a mhéid atá córas coiscthe úsáide drugaí tíre nó eintitis fho-náisiúnta (bardas, mar shampla) ag teacht leis na Caighdeáin maidir le Cosc ar Úsáid Drugaí, d’fhonn láidreachtaí agus laigí a shainaithint agus feabhsuithe a éascú.