Beartas Idirlín

Baineann an téarma ‘rialachas idirlín’, mar atá sainmhínithe ag EOECNA, leis an “bhforbairt agus leis an gcur i bhfeidhm a dhéanann Rialtais, an earnáil phríobháideach agus an tsochaí shibhialta ina róil faoi seach maidir le comhphrionsabail, noirm, rialacha, nósanna imeachta cinnteoireachta, agus cláir a bhfuil tionchar acu ar fhorbairt agus ar úsáid an Idirlín”. Tá múnla ilpháirtithe leasmhara i gceannas ar rialachas domhanda idirlín, áit inar féidir le gach duine tuairim a thabhairt maidir leis na cinntí a thacaíonn le caighdeáin idirlín, le líonraí ríthábhachtacha agus bonneagar teicniúil a chinntíonn Idirlíon oibríochtúil ann.

Tacaíonn Éire go láidir leis an gcur chuige ilpháirtithe leasmhara seo ach páirt a ghlacadh i réimse éagsúil fóram idirnáisiúnta agus idirphlé. I mí na Nollag, 2025, athdhearbhaíodh san athbhreithniú 20 bliain de Chruinniú Mullaigh Domhanda na NA maidir leis an Sochaí Faisnéise (CMDSF) an tiomantas domhanda don chur chuige ilpháirtithe leasmhara. Mar chuid den CMDSF, bunaíodh an Fóram domhanda um Rialachas Idirlín (FRI) freisin le haghaidh páirtithe leasmhara chun léargas maidir le ceisteanna beartais phoiblí a bhaineann leis an Idirlíon a phlé agus a roinnt. Reáchtáladh an chéad FRI Éireannach in 2025.

Is grúpa ilpháirtithe leasmhara agus eagraíocht neamhbhrabúis í an Chorparáid Sannta Ainmneacha agus Uimhreacha Idirlín (ICANN) atá freagrach as caomhnú agus nósanna imeachta roinnt bunachar sonraí a bhaineann le hainmspásanna agus le huimhirspásanna an Idirlín a chomhordú, rud a chinntíonn feidhmiú seasmhach agus sábháilte an líonra. Bunaíodh ICANN in 1998.

Tá baill den fhoireann Bheartais Phoiblí ar Choiste Comhairleach an Rialtais (CCR) laistigh de ICANN, coiste atá freagrach as comhairle rialtais agus ionchur don phobal domhanda teicniúil a chur ar fáil.

Tá fearann barrleibhéil cód tíre atá bríomhar agus a bhfuil meas air ag Éirinn (ccTLD): .ie. De réir an mhúnla rialachais idirlín ilpháirtithe leasmhara, tacaíonn an Rialtas leis an obair atá déanta ag an gClárlann Fearainn IE CLG (.IE), bainisteoir an ccTLD, trí pháirt a ghlacadh ina Choiste Chomhairliúcháin Beartais (CCB).

In Aibreán 2026, bhunaigh an Roinn Cultúir, Cumarsáide agus Spóirt Téarmaí Formhuinithe le .IE, rud a chuireann an caidreamh idir Rialtas na hÉireann agus bainisteoir CCTLD na hÉireann ar bhonn foirmiúil.