Bille Rialála na Meán le foilsiú ag an Aire O’Donovan

Tá cead Rialtais faighte ag an Aire Cultúir, Cumarsáide agus Spóirt, Patrick O’Donovan, chun an Bille um Rialáil na Meán a fhoilsiú.

Cuirfidh an Bille príomhfhorálacha Acht Eorpach um Saoirse na Meán (EMFA) i bhfeidhm in Éirinn. Is rialachán AE é EMFA a chuireann rialacha nua i bhfeidhm chun ilchineálacht agus neamhspleáchas na meán a chosaint agus a fhéachann lena chinntiú gur féidir leis na meáin feidhmiú níos éasca trasna teorainneacha san AE.

Déanfaidh an Bille creat reatha na hÉireann chun cumasc meán a mheasúnú a nuachóiriú agus tabharfaidh sé isteach rialacha nua i ndáil le caiteachas stáit ar fhógraíocht.

Agus fáilte á cur aige roimh an gceadú chun an Bille a fhoilsiú, dúirt an tAire O’Donovan:

Aistreofar an fhreagracht as measúnú a dhéanamh ar chumasc meán ón Aire chuig an rialtóir neamhspleách meán, Coimisiún na Meán, faoin mBille. Leathnófar raon feidhme na gcumasc meán atá le measúnú freisin chun idirbhearta a bhaineann le hardáin ar líne a áireamh.

Méadóidh an Bille trédhearcacht fógraíochta stáit, agus ceanglas air go ndéanfaidh comhlachtaí poiblí tuairisciú bliantúil ar a gcaiteachas. Beidh sé de chúram ar Choimisiún na Meán tuarascáil bhliantúil a ullmhú bunaithe ar an bhfaisnéis seo.

Dúirt an tAire O’Donovan:

Ar deireadh sa Bhille, ainmneofar Coimisiún na Meán mar údarás freagrach as bunachar sonraí úinéireachta meán a fhorbairt agus as dul i ngleic leis an tionscal chun trédhearcacht tomhais lucht féachana a mhéadú, go háirithe ar líne.

CRÍOCH

Nótaí d’Eagarthóirí

Is féidir cóip den dréacht stampáilte den Bhille Rialála Meán a fheiceáil anseo.

Foilseofar an Bille go foirmiúil in am trátha.

EMFA

Is freagra ar imní ar leibhéal an AE maidir le creimeadh saoirse na meán agus an smacht reachta i mBallstáit áirithe é an tAcht Eorpach um Shaoirse na Meán (EMFA). Tá sé mar aidhm aige an margadh inmheánach do sheirbhísí meán a neartú agus ilchineálacht agus neamhspleáchas na meán san AE a chosaint trí rialacha agus nósanna imeachta náisiúnta ábhartha na mBallstáit a chomhchuibhiú.

I measc cuid de phríomhghnéithe EMFA tá:

• cosaint foinsí iriseoireachta;
• coimircí le haghaidh neamhspleáchas na meán seirbhíse poiblí;
• trédhearcacht úinéireachta na meán;
• coimircí i gcoinne baint ábhar meán aitheanta ag Ardáin Ar Líne An-Mhóra;
• nósanna imeachta chun measúnú a dhéanamh ar chumasc meán; agus
• ceanglais trédhearcachta i ndáil le córais tomhais lucht féachana agus fógraíocht stáit.

Is rialachán é EMFA atá infheidhme go díreach maidir leis na Ballstáit. Cé go bhfuil formhór a fhorálacha ailínithe go maith leis an gcreat rialála atá ann cheana féin do na meáin in Éirinn, ní mór roinnt gnéithe a chur i bhfeidhm tuilleadh i ndlí na hÉireann chun go mbeidh éifeacht iomlán acu.

Bille Rialála na Meán

Molann an Bille príomhghnéithe EMFA a chur i bhfeidhm trí roinnt athruithe ar an gcreat reachtaíochta atá ann cheana féin, a bhaineann go príomha le cumasc meán agus trédhearcacht maidir le fógraíocht ag comhlachtaí poiblí.

Cumasc Meán

Éilíonn EMFA go ndéanfaidh na Ballstáit foráil sa reachtaíocht maidir le measúnú a dhéanamh ar chomhchruinnithe sa mhargadh meán a d’fhéadfadh tionchar suntasach a bheith acu ar ilchineálacht na meán agus ar neamhspleáchas eagarthóireachta. Tá ceanglais EMFA difriúil ar roinnt bealaí ó chóras cumasc meán atá ann cheana féin in Éirinn faoin Acht Iomaíochta 2002 (arna leasú), agus leagann an Bille amach réimse leasuithe chun ailíniú a chinntiú.

I gcomhréir le raon feidhme níos leithne EMFA, déanann an Bille roinnt leasuithe maidir le cad is cumasc meán ann, lena n-áirítear ardáin ar líne a sholáthraíonn rochtain ar ábhar meán a thabhairt faoina raon feidhme. Éilíonn EMFA freisin go dtarmligfidh na Ballstáit freagracht as measúnú cumasc meán chuig a n-údarás rialála náisiúnta, nó go n-áiritheoidh siad go bhfuil siad “bainteach go substaintiúil” leis an measúnú. I gcomhréir leis an gceanglas seo, feicfidh an reachtaíocht atá beartaithe aistriú na príomhfhreagrachta as cumasc meán ón Aire Cultúir, Cumarsáide agus Spóirt go Coimisiún na Meán.

Fógraíocht Stáit

Bunaíonn EMFA ceanglais trédhearcachta maidir le caiteachas stáit ar fhógraíocht, lena n-áirítear ceanglas ar údaráis phoiblí nó ar eintitis phoiblí faisnéis a fhoilsiú faoin méid iomlán a caitheadh agus an méid a caitheadh le soláthraithe meán aonair. Níl aon rialacha sonracha ann faoi láthair maidir leis an gcreat foriomlán le haghaidh leithdháileadh fógraíochta stáit in Éirinn, agus moltar roinnt forálacha cur chun feidhme mionsonraithe sa Bhille chun a chinntiú go gcuirfear na ceanglais maidir le fógraíocht stáit faoi EMFA i bhfeidhm go héifeachtach.

Beidh sé de dhualgas ar údaráis phoiblí agus ar eintitis phlean comhlíontachta a fhorbairt agus a fhoilsiú agus faisnéis faoina gcaiteachas a fhoilsiú go bliantúil. Ainmnítear Coimisiún na Meán sa Bhille freisin mar an comhlacht atá freagrach as faireachán agus tuairisciú a dhéanamh ar fhógraíocht stáit in Éirinn.

Forghnéithe eile

Áirítear leis an mBille oibleagáidí ar Choimisiún na Meán bunachar sonraí úinéireachta meán náisiúnta a fhorbairt i gcomhréir leis na ceanglais atá leagtha amach in EMFA, agus chun glacadh le cóid iompair ag an tionscal a spreagadh chun trédhearcacht a chur chun cinn maidir le córais tomhais lucht féachana.

Rialachas bailí eile

Leagann EMFA amach roinnt coimircí freisin atá ceaptha chun neamhspleáchas na meán seirbhíse poiblí amhail RTÉ agus TG4 a chosaint. Foráiltear do bhearta cur chun feidhme i Scéim Ghinearálta an Bhille Craolacháin (Arna Leasú), atá á dhréachtú faoi láthair agus atá ar an liosta tosaíochta lena fhoilsiú an t-earrach seo.

Tá sé mar aidhm ag EMFA freisin cosaint foinsí iriseoireachta a fheabhsú. Tá roinnt athchóirithe reachtaíochta á gcur chun cinn ag an Roinn Dlí agus Cirt, Gnóthaí Baile agus Imirce, lena n-áirítear Bille an Gharda Síochána (Cumhachtaí) agus an Bille Cumarsáide (Tascradh agus Rochtain Dhleathach), chun a chinntiú go mbeidh sé iomlán ailínithe le hEMFA sa réimse seo.