Foilsiú

Toiliú

Ó: An Roinn Dlí agus Cirt, Gnóthaí Baile agus Imirce
Foilsithe: 18 Aibreán 2019
An t-eolas is déanaí: 9 Feabhra 2026

Réamhrá

Mínítear toiliú gnéasach i ndlí na hÉireann ach, chun tuiscint cheart a fháil ar cad is toiliú gnéasach ann, amharc ar an bhfíseán seo (cóipcheart: Emmeline May agus Blue Seat Studios, 2015)

Mínítear toiliú gnéasach i ndlí na hÉireann agus, mar achoimre, toilíonn duine le gníomh gnéasach má aontaíonn sé nó sí go toilteanach agus go deonach le páirt a ghlacadh sa ghníomh sin.

Ní thoilíonn duine le gníomh gnéasach más rud é:

go bhfuil iallach á chur air nó uirthi, nó go bhfuil fórsa á bhagairt air nó uirthi nó go bhfuil fíoreagla air nó uirthi go n-úsáidfear fórsa ina aghaidh nó ina haghaidh nó in aghaidh duine eile
go bhfuil sé nó sí ina chodladh nó ina codladh nó go bhfuil sé nó sí gan aithne
nach bhfuil sé nó sí in ann toiliú mar gheall ar éifeacht a bheith ag alcól nó ag druga éigin eile
go bhfuil sé nó sí thíos le míchumas fisiciúil a chuireann cosc air nó uirthi a chur in iúl go n-aontaíonn sé nó sí leis an ngníomh nó nach n-aontaíonn
go bhfuil dul amú air nó uirthi faoi chéannacht aon duine eile atá ag glacadh páirt sa ghníomh
go bhfuil cosc á chur air imeacht ag an am ag a dtarlaíonn an gníomh
go dtugann sé nó sí toiliú thar ceann an duine sin
go bhfuil dul amú air nó uirthi faoi chineál an ghnímh agus faoi chuspóir an ghnímh

Is féidir go mbeidh imthosca eile ann nach dtoilíonn duine iontu.

Mar shampla:

is féidir le duine a intinn nó a hintinn a athrú agus toiliú a aistarraingt am ar bith roimh ghníomh gnéasach nó lena linn
níl toiliú á thabhairt go huathoibríoch ag duine nach ndiúltaíonn go gníomhach don ghníomh

Tá saincheist an toilithe ina bunchuid den fhoréigean gnéasach a thuiscint. Cé nach féidir a shéanadh gur éigniú é gnéas gan toiliú, is minic a cheistítear coincheap an toilithe, i seomraí cúirte agus sa dioscúrsa faoin bhforéigean gnéasach araon.

Tugtar le fios i dtaighde a rinneadh le déanaí le haghaidh an fheachtais seo go bhfuiltear éiginnte fós faoi cad is toiliú ann i gcásanna ar leith.

Tá a lán acmhainní i scríbhinn ann a bhaineann le conas a thuigimid toiliú nó le conas ba cheart dúinn toiliú a thuiscint, agus is féidir liosta den chineál sin acmhainní a fheiceáil thíos.