Éisteann an tAire Healy-Rae leis na dúshláin atá roimh an earnáil gairneoireachta ag an gcruinniú is déanaí den Fhóram Tionscail Gairneoireachta
- Foilsithe: 30 Márta 2026
- An t-eolas is déanaí: 30 Márta 2026
Ag cruinniú earraigh an Fhóraim Tionscail Gairneoireachta Dé Máirt, d’éist an tAire Stáit sa Roinn Talmhaíochta, Bia agus Mara, Michael Healy-Rae TD, go cúramach le hionadaithe earnála maidir leis na dúshláin a bhaineann le costais ionchuir atá roimh fhásóirí, atá níos measa go mór mar gheall ar imeachtaí sa Mheánoirthear.
D’admhaigh an tAire Healy-Rae an tionchar ar fhásóirí agus labhair sé faoi fhreagairt an Rialtais,
“Tá sé tábhachtach go rachaimid i dteagmháil, i mo roinn féin agus i gcomhar le mo chomhghleacaithe ar fud an rialtais, leis na hearnálacha dár ngeilleagar is mó atá buailte ag costais atá ag ardú. Agus muid ag súil go bhféadfar deireadh a chur leis an gcoimhlint sa Mheánoirthear go luath, cabhróidh na bearta a thug an Rialtas isteach an tseachtain seo, lena n-áirítear laghdú ar mháil ar pheitreal agus ar dhíosal agus leathnú ar an scéim aisíocaíochta díosail, le gnólachtaí agus le teaghlaigh dul i ngleic leis an tréimhse luaineachta seo. San fhadtéarma, forbróidh na hinfheistíochtaí i gcruthú fuinnimh in-athnuaite agus in éifeachtúlacht fuinnimh spleáchas fuinnimh na tíre ar bhealach a chosnóidh tomhaltóirí fuinnimh in Éirinn, amhail ár bhfásóirí agus iad siúd atá ag obair san earnáil gairneoireachta.”
Thug an Dr Michael Gaffney, Ceann Gníomhach na Roinne Forbartha Gairneoireachta i dTeagasc, réamhamharc don chruinniú ar Thuarascáil Praghsanna Ionchuir Barr Gairneoireachta 2026. Mar a tharla i mblianta roimhe seo, is ionann an saothar agus breis agus 42% de chostais ionchuir na hearnála agus is bagairt shuntasach é ar inmharthanacht fiontar gairneoireachta. Cé go bhfuil tionchar ag costais fuinnimh atá ag ardú ar an earnáil gairneoireachta, tá tionchar níos mó ar fho-earnálacha áirithe ná ar fho-earnálacha eile, mar shampla barraí ard-sreinge (m.sh. barraí sailéid chosanta, torthaí boga téite) agus úsáideoirí suntasacha fuinnimh eile. Maidir le hinfhaighteacht saothair agus an gá atá ag an earnáil le saothar neamh-AE, chuir an tAire Healy-Rae fáilte roimh athbhreithniú na Scéime um Cheadanna Fostaíochta Séasúracha ag an Roinn Fiontar, Turasóireachta agus Fostaíochta, agus léirigh sé dóchas go gcuirfí i gcrích é a luaithe is féidir. Chuala an Fóram freisin gur tháinig méaduithe ar phraghsanna tomhaltóirí don tréimhse 2020 go 2025 i bhfad faoi bhun na méaduithe cumaisc ar phraghsanna ionchuir don tréimhse chéanna. Dúirt an tAire Healy-Rae,
“Léiríonn na sonraí seo an gá atá le praghas margaidh inbhuanaithe do thorthaí agus glasraí Éireannacha ardchaighdeáin a fhástar go háitiúil agus i séasúr, chun tacú le hinmharthanacht na hearnála agus le slándáil bia.”
Chuir Cumann Feirmeoirí na hÉireann nuashonrú i láthair maidir le hidirghníomhaíochtaí le miondíoltóirí, agus é mar aidhm Cairt Mhiondíola don earnáil a chomhaontú go luath. D’iarr comhchathaoirleach an Fhóraim Tionscail Gairneoireachta, Orla McManus, ar gach fásóir Daonáireamh Gairneoireachta 2025 atá i bhfad níos simplí a chomhlánú ag https://ec.europa.eu/eusurvey/runner/HorticultureCensus2025 faoin spriocdháta an 31 Márta. Ghabh an tAire Stáit Michael Healy-Rae buíochas le Bord Bia, Teagasc, Cumann Feirmeoirí na hÉireann agus a Roinn féin as a gcuid oibre maidir le cur chun cinn chur i bhfeidhm na Straitéise Náisiúnta don Ghairneoireacht, agus d’iarr sé freisin ar ghníomh comhordaithe agus ar chomhoibriú tras-Rannach chun dul chun cinn breise a dhéanamh ar roinnt saincheisteanna, lena n-áirítear ceadanna fostaíochta, móin agus rátaí tráchtála.
CRÍOCH