Fáiltíonn an tAire Healy-Rae roimh cheapachán Bhord Grúpdheimhniú Foraoise Éireann nua
- Foilsithe: 16 Nollaig 2025
- An t-eolas is déanaí: 19 Nollaig 2025
D’fhreastail an tAire Stáit sa Roinn Talmhaíochta, Bia agus Mara a bhfuil freagracht speisialta air as Foraoiseacht, Sábháilteacht Feirme agus Gairneoireacht, Michael Healy-Rae TD, inniu ar an mBord Deimhnithe Foraoise Náisiúnta atá díreach ceaptha aige. Is é cuspóir an bhoird faoi stiúir an tionscail bearta a chur i bhfeidhm chun limistéar na bhforaoisí atá deimhnithe go náisiúnta a mhéadú.
Dúirt an tAire Healy-Rae:
“Tá lúcháir orm freastal ar an gcéad chruinniú den bhord seo atá faoi stiúir an tionscail, a bhfuil sé de chúram air struchtúir a chur i bhfeidhm chun deimhniú foraoise príobháidí a mhéadú go suntasach. Ba mhaith liom a chinntiú go bhfuilim tiomanta do thacú lena gcuid oibre agus go gcaithfidh deimhniú a bheith ar fáil do gach úinéir foraoise.”
"Tá deimhniú deonach foraoisí faoi úinéireacht phríobháideach ag caighdeáin ar nós na Comhairle Maoirseachta Foraoise (FSC) nó an Clár um Fhormhuiniú Deimhnithe Foraoise (PEFC) ag éirí níos tábhachtaí. Gan deimhniú foraoise, tá rochtain ar mhargaí náisiúnta agus idirnáisiúnta éagsúla do tháirgí adhmaid a fhástar in Éirinn teoranta. Faoi láthair níl ach 8% d’fhoraoisí príobháideacha deimhnithe agus caithfidh é sin a athrú má tá úinéirí foraoisí le rochtain ar an margadh a choinneáil. Tá dé-dheimhniú ar fhoraoisí Choillte go dtí an dá chaighdeán agus sholáthair siad formhór an adhmaid deimhnithe san am a chuaigh thart. Mar sin féin, tá an meascán seo ag athrú, agus tá an fómhar príobháideach le dul thar fómhar Choillte i mbliana.”
Ag an gcéad chruinniú den bhord, pléadh an próiseas chun cathaoirleach a cheapadh agus tugadh nuashonruithe ar scála an dúshláin. Thug an Roinn Talmhaíochta, Bia agus Mara léiriú don bhord ar an gcóras plean bainistíochta leictreonaigh nua atá forbartha le déanaí le haiseolas ó raon geallsealbhóirí foraoiseachta. Ligfidh an córas, ar a dtugtar iPlan, d’úinéirí foraoisí pleananna bainistíochta a chur i gcrích go formáid chaighdeánach a thacóidh le deimhniú foraoise agus le bainistiú inbhuanaithe a gcuid foraoisí. Tá maoiniú de €1,200 in aghaidh an phlean á chur ar fáil ag an Roinn do gach úinéir foraoise incháilithe faoi mhaoiniú a leithdháileadh sa Chlár Foraoiseachta 2023-2027.
Lean an tAire Healy-Rae ar aghaidh:
“Beidh na tacaíochtaí a chuirfidh mo Roinn ar fáil agus pleananna bainistíochta á n-ullmhú agus freastal ar ghrúpaí aistrithe eolais ríthábhachtach chun cabhrú le húinéirí foraoisí dul isteach i ngrúpscéim deimhniúcháin náisiúnta. Tá roinnt samhlacha ann chun deimhniú a bhaint amach, agus táim ag súil go ndéanfaidh an bord iad seo a bhreithniú agus an bealach is fearr chun cinn a mheas. Mholfainn do gach úinéir foraoise agus foraoiseoir dul i ngleic le deimhniú agus tacú le hobair an bhoird.”
Nóta don Eagarthóir
Bord don Grúpdheimhniú Foraoise Éireann
Tá comhaltaí ó geallsealbhóirí an tionscail ceaptha ag an Aire Stáit Healy-Rae chun dul ar Bhord Grúpdheimhniú Foraoise Éireann. Áirítear ar chomhaltaí an Bhoird ionadaithe ó thionscal, úinéirí foraoise príobháideacha, agus comhlachtaí rialtais.
Is iad ballraíocht an bhoird:
- Cathaoirleach – le ceapadh
- Úinéirí Foraoise na hÉireann (IFO): Kathleen Lucey
- Tionscail Foraoise Éireann (FII): Mark McAuley
- Comhshaol Sóisialta Foraoiseachta Eacnamaíochta (SEEFA): Paddy Bruton
- Cumann Saothraithe Adhmaid na hÉireann (ITGA): Donal Whelan
- Comhairle Adhmaid na hÉireann (ITC): Niall Grainger agus John Ryan
- Feirmeoirí Aontaithe na hÉireann (IFA): Amy Mulchrone
- Teagasc: Frances McHugh
- An Roinn Talmhaíochta, Bia agus Mara: Fergus Moore, Cigire Sinsearach
- Clár chun Deimhniú Foraoise a Fhormhuiniú (PEFC) Éire: William Merivale
Deimhniú Foraoise
Tá deimhniú deonach foraoisí faoi úinéireacht phríobháideach ag caighdeáin ar nós na Comhairle Maoirseachta Foraoise (FSC) nó an Clár um Fhormhuiniú Deimhnithe Foraoise (PEFC) ag éirí níos tábhachtaí. Tá sé tuartha go sáróidh an méid adhmaid a bhaintear as foraoisí faoi úinéireacht phríobháideach an méid adhmaid a bhaintear as foraoisí faoi úinéireacht an stáit (Coillte) i mbliana. Níl an chuid is mó d’fhoraoisí príobháideacha na hÉireann deimhnithe d’aon chaighdeán ar nós an FSC nó an PEFC. Ceanglaítear ar mhuilte sábhadóireachta, faoi na rialacha reatha um Dheimhniú Foraoise 70% ar a laghad d’adhmad deimhnithe a bheith sa mheascán amhábhar a fhaigheann siad. Mura mbaintear deimhniú foraoisí príobháideacha amach, ní bheidh an 70 % riachtanach de lomáin a dhíorthaítear ó fhoinsí deimhnithe ó mhuilte insroichte. Cuirfidh sé seo srian ar rochtain ar an margadh d'adhmad príobháideach dúchasach amach anseo. Go hidirnáisiúnta, is é an tsamhail is fearr le haghaidh deimhniúcháin ná grúpdheimhniú ina bhfuil na céadta úinéirí foraoisí páirteach in aon scéim amháin. Díreoidh an bord nua ar ghrúpscéim náisiúnta a bhunú agus ar an oiread úinéirí foraoise agus is féidir a spreagadh le bheith páirteach ann.