Fógraíonn an tAire Heydon Beart Meáite Mairteola Déiríochta €4 mhilliún
- Foilsithe: 16 Aibreán 2026
- An t-eolas is déanaí: 16 Aibreán 2026
D'fhógair an tAire Talmhaíochta, Bia agus Mara, Martin Heydon TD, inniu go n-osclófar Scéim Náisiúnta Meáite Mairteola Déiríochta 2026.
Ag labhairt faoi oscailt an bhirt, dúirt an tAire Heydon:
“Cosúil lena réamhtheachtaithe, tá sé beartaithe leis an scéim seo deiseanna éagsúlaithe a chur ar fáil d’fheirmeoirí déiríochta agus mairteola, rud a chuirfidh ar a gcumas tairbhe a bhaint as an tábhacht mhéadaitheach a bhaineann le táirgeadh mairteola déiríochta. Is oibríochtaí speisialaithe iad córais lao-go-mairteoil. Cuidíonn an meá seo le feirmeoirí cinntí a dhéanamh faoina stoc agus tugann sé sonraí níos cruinne maidir le feidhmíocht tréada ar an leibhéal náisiúnta.
Níl aon athrú ar an Scéim Náisiúnta Meáite Mairteola Déiríochta, atá ceaptha chun tacú le feirmeoirí atá ag tógáil sliocht ón tréad déiríochta, ón leagan 2025 ar aghaidh. Beidh ar rannpháirtithe sa scéim laonna incháilithe a mheá agus na sonraí meáchain a chur faoi bhráid Chónaidhm Pórúcháin Eallaigh na hÉireann. Is féidir laonna fireanna de phór déiríochta nó laonna fireanna agus baineanna d'athair póir mairteola a rugadh do mháthair póir déiríochta i dtréad rannpháirtí a bheith i laonna incháilithe.
Dúirt an tAire Heydon freisin:
“Tá an scéim seo dírithe ar fheirmeoirí a thógann sliocht mairteola déiríochta ón tréad déiríochta, bíodh siad ina bhfeirmeoirí déiríochta a thógann a laonna féin nó ina bhfeirmeoirí neamhdhéiríochta a thógann laonna mairteola déiríochta. Idir an scéim seo agus beart póraithe mairteola déiríochta an Phlean Straitéisigh CBT, tá €10.25 milliún á ghealladh agam i mbliana chun tacú le feirmeoirí atá ag pórú agus ag tógáil laonna déiríochta atá beartaithe do tháirgeadh mairteola. Cuirfidh straitéis rathúil mairteola déiríochta feabhas ar athléimneacht na hearnála le buntáistí breise do shláinte agus do leas laonna. Tá an maoiniú seo ag teacht leis an bplean foriomlán chun an earnáil mairteola déiríochta a d'fhoilsigh mo Roinnse in 2024 a fhás agus, ag an am céanna, leanúint de thacaíocht a choinneáil d'fheirmeoireacht diúil mar bhunchloch d'aschur mairteola na hÉireann.”
Chun cáiliú d'íocaíocht, ní mór sonraí beomheáchain a chur isteach le haghaidh cúig laonna incháilithe ar a laghad i dtréad agus suas le 50 laonna incháilithe ar a mhéad. Is féidir le feirmeoirí sonraí a mheá agus a uaslódáil ar líon neamhtheoranta laonna incháilithe i dtréad ach is é 50 an t-uaslíon ar a n-íocfar iad faoin scéim.
Ní mór gach laonna a bheith 12 sheachtain d’aois ar a laghad agus a bheith cláraithe ar an ngabháltas ar feadh 10 lá ar a laghad tráth na meáite. Ba cheart sonraí meáchain a chur isteach laistigh de 7 lá ón meá ach tráth nach déanaí ná 17.30 an 1 Samhain 2026. Ba chóir d'fheirmeoirí a thabhairt faoi deara nach n-íocfar iad ach ar líon na laonna incháilithe a gcuireann siad sonraí beomheáchain isteach ina leith faoin dáta deiridh.
Ní mór iarratais ar Scéim Náisiúnta Meáite Mairteola Déiríochta 2026 a chur isteach ar líne roimh mheán oíche Dé hAoine, an 15 Bealtaine 2026 trí úsáid a bhaint as tairseach MyAgFood.
Glacfar le hiarratais dhéanacha, faoi réir asbhaintí íocaíochta, go dtí meán oíche Dé Máirt, an 9 Meitheamh 2026.
Tá téarmaí agus coinníollacha iomlána na Scéime Náisiúnta Meáite Mairteola Déiríochta agus faisnéis ábhartha eile faoin scéim ar fáil ar shuíomh gréasáin na Roinne.
Nótaí d’Eagarthóirí
Cinntíonn comhbheartas talmhaíochta (CBT) an AE soláthar cobhsaí bia, cosnaíonn sé ioncaim feirmeoirí, cosnaíonn sé an comhshaol agus coinníonn sé ceantair thuaithe bhríomhara ar bun. Tá sé á chur chun feidhme ar an leibhéal náisiúnta le Plean Straitéiseach CBT ar fiú €9.8 billiún é don tréimhse 2023–2027.
Comhlánaíonn an Scéim Náisiúnta Meáite Mairteola Déiríochta an Scéim Leasa Mairteola Déiríochta Plean Straitéiseach CBT atá cómhaoinithe ag an Aontas agus a bheidh i bhfeidhm go dtí 2027 le leithdháileadh buiséid €25 mhilliún. Is beart pórúcháin í an scéim Plean Straitéiseach CBT a thacaíonn le feirmeoirí déiríochta a úsáideann sires mairteola géinitíopáilte agus níos fearr go géiniteach chun laonna mairteola déiríochta a phórú. Faigheann feirmeoirí a shásaíonn riachtanais na scéime íocaíocht €20 in aghaidh an lao incháilithe suas le 50 lao ar a mhéad in aghaidh an ghabháltais.
Chomh maith leis an Scéim Náisiúnta Meáite Mairteola Déiríochta a fógraíodh inniu, leithdháileadh suim €28 milliún i mBuiséad 2026 chun scéim mairteola diúil arna maoiniú ag an státchiste a chur i bhfeidhm níos déanaí i mbliana. Seolfar Scéim Leasa Mairteola 2026 i lár mhí Lúnasa 2026 leis an struchtúr agus na gníomhaíochtaí céanna le Scéim Leasa Mairteola 2025 ach, mar a fógraíodh an 24 Márta, beidh rannpháirtithe in ann a n-ainmhithe a vacsaíniú in aghaidh an víris gormtheanga, galar clóstríde nó niúmóine lao faoin ngníomh vacsaínithe roghnach de Chatagóir 2.