Leagann an tAire Heydon amach dul chun cinn maidir le hiarratas na hÉireann ar mhaolú níotráití
- Foilsithe: 27 Samhain 2025
- An t-eolas is déanaí: 2 Nollaig 2025
Rinne an tAire Talmhaíochta, Bia agus Mara, Máirtín Heydon TD, cur síos inniu ar an dul chun cinn i ndáil le hiarratas na hÉireann ar shíneadh a chur leis an maolú níotráití.
Dúirt an tAire Heydon:
“Is príomhthosaíocht domsa agus don Rialtas ina iomláine a chinntiú go leanfar leis an maolú níotráití. Tar éis plé fairsing leis an gCoimisinéir Eorpach um an gComhshaol, Jessika Roswall, lena n-áirítear a cuairt le déanaí ar Éirinn, is féidir liom a dhearbhú go bhfuil téacs dlíthiúil molta ag an gCoimisiún Eorpach lena bhforáiltear síneadh trí bliana a chur le maolú níotráití na hÉireann, faoi réir coinníollacha áirithe. Beidh an ceadú faoi réir cheadú riachtanach na mBallstáit a fháil ag Coiste Níotráití an AE an 9 Nollaig anois.
“I measc na gceanglas tá an gá atá le hÉirinn measúnuithe comhshaoil a dhéanamh ar leibhéal an dobharcheantair chun a léiriú go bhfuil siad i gcomhréir leis an Treoir maidir le Gnáthóga. Is tionscadal ollmhór é seo - beidh infheistíocht shuntasach ama agus acmhainní ag teastáil chun na measúnuithe seo a chur i gcrích. Tá maolú trí bliana aontaithe ag an gCoimisiún chun cabhrú leis an obair seo a chríochnú.
“Mar an gcéanna, táim ag iarraidh inniu ar na geallsealbhóirí uile a n-iarrachtaí a dhúbailt chun ‘an gníomh ceart san áit cheart’ a dhéanamh - ní mór dúinn móiminteam na gníomhaíochta a choinneáil anois lena chinntiú go bhfeicfimid feabhsuithe leanúnacha sna sonraí maidir le cáilíocht uisce a bhaineann le talmhaíocht.”
Dúirt an tAire freisin:
“Tá córas táirgthe bainne agus feola atá bunaithe ar féar, atá an-inbhuanaithe lasmuigh, ag Éirinn agus comhlíonann sé na coinníollacha uile atá leagtha amach sa treoir chun maolú níotráití a chosaint. Tá mo Roinn, i gcomhar leis an Roinn Tithíochta, Rialtais Áitiúil agus Oidhreachta, ag obair go dícheallach chun an t-ábhar agus na dearbhuithe uile a bhí riachtanach a sholáthar don Choimisiún chun tacú le forbairt an togra seo.”
I mí an Mheithimh i mbliana, d’iarr an Coimisiún Eorpach dearbhuithe go léireodh Éire go gcomhlíonfadh sí ceanglais mheasúnaithe na Treorach maidir le Gnáthóga go hiomlán. Bhí soláthar an dearbhaithe seo ríthábhachtach chun bealach chun cinn a chomhaontú leis an gCoimisiún.
Lean an tAire Heydon ar aghaidh:
“Bhí an-idirbheartaíocht ann, go háirithe i bhfianaise na gceanglas breise atá le réiteach sa Treoir maidir le Gnáthóga. Ba mhaith liom aitheantas a thabhairt do chuairt an Choimisinéara Roswall agus a rannpháirtíocht le feirmeoirí, lena n-áirítear a cuairt ar fheirm teaghlaigh, a rannpháirtíocht le geallsealbhóirí agus le baill den Oireachtas agus de Pharlaimint na hEorpa.”
Dúirt an tAire freisin:
“Tá an dréachtchinneadh seo fós faoi réir vóta na mBallstáit, agus ní mór dúinn íogaireacht agus rúndacht an phróisis seo a urramú. Beidh am ag Ballstáit eile anois an togra seo a athbhreithniú sula mbeidh sé le cur faoi bhráid Choiste na Níotráití le haghaidh vóta an 9 Nollaig. Ba chóir dom a chur i bhfios gur coiste saineolaithe é seo, agus go mbeidh siad ag scrúdú sonraí teicniúla an togra. Leanfaidh mo Roinn de bheith i mbun cainte le comhghleacaithe Eorpacha ar na sonraí seo.
“Leanfaidh mé de bheith i dteagmháil le páirtithe leasmhara, lena n-áirítear na heagraíochtaí feirmeoireachta, agus muid ag dul ar aghaidh.”