Tosaíocht tugtha do sheachadadh tithe níos oiriúnaí agus rogha do dhaoine scothaosta i bplean nua tithíochta
- Foilsithe: 30 Aibreán 2026
- An t-eolas is déanaí: 30 Aibreán 2026
Dúirt an tAire Stáit le freagracht as Daoine Scothaosta agus Tithíocht, Kieran O’Donnell, go bhfuil tosaíocht láidir tugtha do sheachadadh tithe níos oiriúnaí agus rogha do dhaoine scothaosta, rud a thacaíonn le maireachtáil neamhspleách, sa phlean nua tithíochta.
Dúirt an tAire O’Donnell:
“Tá áthas orm raon beart a leagan amach sa phlean tithíochta nua “Tithe á dTógáil, Pobail á gCothú, 2025-2030” ina mbeidh leibhéil mhéadaithe rogha tithíochta agus tacaíochtaí do dhaoine scothaosta.
“Is é an aidhm fhoriomlán seachadadh tithe níos oiriúnaí agus rogha a mhéadú ar fud tithíocht phoiblí agus tithíocht phríobháideach araon, rud a thacaíonn le daoine scothaosta maireachtáil go neamhspleách ina dtithe agus ina bpobail féin.
“Tá sé mar aidhm ag bearta tosaíochta, a gcuirfear chun cinn i bplean gníomhaíochta, seachadadh tithíochta do dhaoine scothaosta a threisiú trí: sheachadadh méadaithe tithíochta sóisialta, seachadadh méadaithe tithe níos oiriúnaí i dtithíocht phríobháideach agus rogha mhéadaithe chun tacú le coigeartú méide deonach.”
Áirítear leis na bearta a sainaithníodh chun freastal ar riachtanais tithíochta daoine scothaosta sa phlean:
Méadú ar sheachadadh tithíochta sóisialta do dhaoine scothaosta
Tacóidh an Rialtas le cur chuige cuimsitheach agus béim níos mó ar sheachadadh trí:
- spriocanna tiomnaithe bliantúla tithíochta sóisialta do dhaoine scothaosta a thabhairt isteach i bPlean Gníomhaíochta um Sholáthar Tithíochta gach údaráis áitiúil;
- próisis bhailiúcháin sonraí níos éifeachtaí a thabhairt isteach maidir le seachadadh agus leithdháiltí tithíochta do dhaoine scothaosta, ag féachaint do dhaoine scothaosta agus daoine gan dídean; agus
- feabhsóidh údaráis áitiúla an seachadadh trí fheabhas a chur ar shainaithint suíomhanna, rud a thacaíonn le seachadadh níos spriocdhírithe ag údaráis áitiúla agus ag Comhlachtaí Ceadaithe Tithíochta (CCTanna) go sonrach do dhaoine scothaosta, chun a chinntiú go bhfuil suíomhanna inrochtana laistigh de phobail áitiúla.
Méadú ar sheachadadh Tithe níos oiriúnaí agus rogha do dhaoine scothaosta i dtithíocht phríobháideach
Méadófar seachadadh tithe níos oiriúnaí chun freastal ar riachtanais tithíochta ár ndaonra atá ag dul in aois trí:
- soláthar tithe atá oiriúnach do dhaoine scothaosta a mhéadú trí Straitéisí Tithíochta i ngach cineál tionóntachta i bhforbraíochtaí cónaithe;
- níos mó roghanna a chruthú do dhaoine scothaosta trí athbhreithniú a dhéanamh ar na díolúintí pleanála dóibh siúd ar mian leo a dtithe a thiontú ina spásanna maireachtála ar leithligh; agus
- agus muid ag aithint an líon méadaitheach daoine scothaosta atá ag fáil áit ar cíos san earnáil phríobháideach cíosa, scrúdú a dhéanamh ar na dúshláin inacmhainneacht do dhaoine scothaosta atá ag druidim le scor san earnáil seo agus conas aghaidh a thabhairt ar na dúshláin sin.
Rogha a mhéadú do dhaoine scothaosta chun tacú le coigeartú méide deonach
Tacóidh an Rialtas tuilleadh le teaghlaigh níos sine a roghnaíonn coigeartú méide go deonach trí:
- breithniú roimh ré ar infhaighteacht maoiniú idirlinne chun tacú le coigeartú méide
- athbhreithniú a dhéanamh ar oibriú scéimeanna ranníocaíochta airgeadais údarás áitiúil atá ann cheana féin; agus
- tacú le tionóntaí tithíochta sóisialta ar mian leo athrú go dtí cóiríocht níos oiriúnaí.
Comhoibriú
Oibreoidh an Rialtas i gcomhar freisin trí:
- chreat comhair a bhunú idir an Roinn Tithíochta, Rialtais Áitiúil agus Oidhreachta agus an Roinn Sláinte maidir le comhtháthú tacaíochtaí sláinte agus cúraim shóisialta agus tithíochta do dhaoine scothaosta, agus aird á tabhairt ar na ceachtanna ó Shamhail Phíolótach Plás Richmond, Inse Chór maidir le tithíocht thacaithe do dhaoine scothaosta agus tionscadail eile chun tacú le seachadadh níos leithne.
- Bunaíodh Aoisbhá Éireann mar Sheirbhís Chomhroinnte Rialtais Áitiúil mar aitheantas ar an ngá atá ann freagairt do na hathruithe déimeagrafacha.
- Rinne grúpa oibre a bunaíodh sa Roinn Tithíochta, Rialtais Áitiúil agus Oidhreachta eolas do na bearta seo, mar aon le rannpháirtíocht ó phríomhpháirtithe leasmhara.
- Tá an Rialtas tiomanta freisin do níos mó maoinithe a sholáthar don scéim fheabhsaithe um Dheontas Oiriúnaithe Tithe do Dhaoine Scothaosta agus do Dhaoine faoi Mhíchumas, rud a chabhraíonn le daoine a dtithe a oiriúnú dá riachtanais.The measures identified to meet the housing needs of older people in the plan include:
Mar fhocal scoir dúirt an tAire O’Donnell:
“De réir mar a théann ár ndaonra in aois, tá sé ríthábhachtach go gcuirfimid tithe agus roghanna níos oiriúnaí ar fáil do dhaoine scothaosta a dtacaíonn leo maireachtáil go neamhspleách agus fanacht i dteagmháil lena bpobail. Léiríonn an plean seo tiomantas an Rialtais chun a chinntiú go mbeidh an deis ag daoine scothaosta leas a bhaint as rogha tithíochta méadaithe ina bpobail féin agus iad ag dul in aois.
“Mar Aire Stáit atá freagrach as daoine scothaosta agus as tithíocht, táim tiomanta go hiomlán chun a chinntiú go gcuirfear na bearta atá leagtha amach sa phlean chun feidhme chun leas ár ndaonra scothaosta.”