Tá comhaontú faighte ag an Aire Browne chun íocaíochtaí cúlghabhálacha a cheadú faoin Scéim um Bloic Choincréite Lochtacha
- Foilsithe: 30 Aibreán 2026
- An t-eolas is déanaí: 30 Aibreán 2026
Tá comhaontú rialtais faighte ag an Aire Tithíochta, Oidhreachta agus Rialtais Áitiúil, James Browne, chun íocaíochtaí cúlghabhálacha a cheadú faoin Scéim um Bloic Choincréite Lochtacha.
Tabharfar tús áite anois do reachtaíocht chun a chinntiú gur féidir le húinéirí tí a bhfuil costais scéime tabhaithe acu ón 29 Márta 2024 leas a bhaint as na méideanna deontais méadaithe a fógraíodh go déanach anuraidh.
I mí Dheireadh Fómhair seo caite, mhéadaigh an rialtas an méid is féidir le húinéir tí a fháil faoin scéim faoi 10% ó €420,000 go €462,000. Ar an gcaoi chéanna, méadaíodh na rátaí in aghaidh an mhéadair chearnaigh a úsáidtear sa scéim chun méid an deontais a ríomh i mí na Samhna 2024 idir 7.4% agus 8.7%.
Mar sin féin, faoi láthair, ní bhaineann na méaduithe seo ach le húinéirí tí incháilithe nach bhfuil cinneadh faighte acu fós maidir le rogha feabhsúcháin agus méid an deontais. Is é sin le rá, ní féidir le roinnt úinéirí tí a bhfuil tionchar ag costais tógála níos airde orthu an méadú sin a fháil. Faoi na hathruithe, atá molta ag an Aire, beidh úinéirí tí incháilithe i dteideal iarratas a dhéanamh ar na méideanna níos airde anois.
Dúirt an tAire Browne:
"Thug mé tús áite do chuairt a thabhairt ar an iarthuaisceart agus bhuail mé le cuid de na húinéirí tí a raibh tionchar ag úsáid bloic choincréite lochtacha i dtógáil a dtithe orthu, chomh maith le grúpaí abhcóideachta agus ionadaithe áitiúla.
“Chonaic mé go pearsanta na deacrachtaí a bhí roimh na teaghlaigh seo atá buailte i dtéarmaí airgeadais agus pearsanta le blianta beaga anuas. Cinnteoidh na feabhsuithe atá á dtabhairt isteach agam inniu cothrom na Féinne, rud a chinnteoidh go mbeidh rochtain ag gach úinéir tí incháilithe anois ar an tacaíocht airgeadais fheabhsaithe ón rialtas, beag beann ar a ndáta bunaidh feabhsúcháin agus cinnidh deontais. B’éigean é a réiteach.”
Mar aon le mionsonraí faoi íocaíochtaí cúlghabhálacha, áireofar roinnt leasuithe sa Bhille chun cabhrú le feabhas a chur ar reáchtáil na scéime, lena n-áirítear:
Tógáil taobh le taobh: Leis na hathruithe atá beartaithe déanfar foráil leis an scéim go maoineofar tógáil tí nua in aice leis an chéad teach lochtach i gcúinsí an-teoranta do theaghlaigh shonracha ar úinéirí tí iad.
Tá an tréimhse chun na hoibreacha a chríochnú sínithe: Méadóidh na hathruithe an t-am a cheadaítear chun oibreacha feabhsúcháin a chríochnú ó 65 seachtain go 130 seachtain agus laghdaítear an tréimhse réamhfhógra le haghaidh an tsínidh ar an tréimhse seo ó 12 sheachtain go 2 sheachtain.
Dúirt an tAire Browne:
“D’éist mé le húinéirí tí sa réigiún agus chuala mé faoi na dúshláin ar leith atá rompu maidir le gnéithe áirithe den scéim. Creidim, leis an bpacáiste beart atá beartaithe againn a thabhairt chun cinn trí reachtaíocht, go dtabharfar aghaidh ar chuid de na hábhair imní a ardaíodh, ionas go leanfaidh úinéirí tí de bheith muiníneach as an scéim agus go mbeidh a fhios acu go bhfuil an rialtas ag tacú leo.”
Is scéim deontais í an Scéim Deontais um Bloic Choincréite Lochtacha chun tacú le húinéirí tí atá buailte a gcuid teaghaisí a fheabhsú, sa chás go bhfuil damáiste déanta dá n-áit chónaithe toisc gur úsáideadh bloic choincréite lochtacha le linn a tógála sna contaetha seo a leanas: An Clár, Dún na nGall, Luimneach, Maigh Eo agus Sligeach.
Go dtí seo, tá breis agus 2,500 iarratas déanta ar an scéim.