An chéad chomhairliúchán poiblí ar Phlean Náisiúnta um Athchóiriú an Dúlra Seoladh Idirlín Ábhar Leathanaigh

Tá an chéad Dréachtphlean Náisiúnta um Athchóiriú an Dúlra (PAD) á ullmhú ag Seirbhís Páirceanna Náisiúnta agus Fiadhúlra (SPNF) na Roinne Tithíochta, Rialtais Áitiúil agus Oidhreachta mar fhreagra ar ghlacadh le Rialachán (AE) 2024/1991 maidir le hAthchóiriú an Dúlra ag Parlaimint na hEorpa agus Comhairle an Aontais Eorpaigh in 2024.

Is éard atá sa Rialachán ná an chéad chreat chuimsitheach a bhfuil ceangal dlí léi ar leibhéal an Aontais atá tiomanta go sonrach d’athchóiriú mórscála éiceachóras díghrádaithe ar talamh is ar muir. Bunaítear leis spriocanna athchóirithe ceangailteacha ar mhaithe le raon leathan éiceachóras talún, fionnuisce, cósta, mara, talmhaíochta, foraoise agus uirbeach, agus é mar aidhm ghinearálta aige 20 faoin gcéad ar a laghad de limistéar talmhaíochta agus mara an Aontais a athchóiriú faoi 2030 agus gach éiceachóras a bhfuil athchóiriú de dhíth orthu faoi 2050.

Mar gheall gur Rialachán AE atá i gceist leis, tá feidhm dhíreach aige le gach Ballstát agus ní mór do gach Stát PAD a ullmhú, ina leagfar amach conas a mbainfear na spriocanna sin amach le himeacht ama. Ní mór do na Ballstáit dréacht-PAD a fhoilsiú roimh an 1 Meán Fómhair 2026 san fhormáid a shainordaíonn an Coimisiún Eorpach, ina sonrófar conas a bhainfear spriocanna amach le haghaidh gach éiceachóras faoi leith suas go 2030, 2040 agus 2050. Is doiciméad teicniúil luathchéime é seo, ina leagtar amach an bhunlíne atá ann faoi láthair, na sonraí atá ar fáil agus na bearta atá ann cheana féin. Déantar impleachtaí comhshaoil an PAD a mheas leis, agus déantar iarracht teacht ar bhealaí chun cur le tionchair dhearfacha, nó tionchair dhiúltacha mhóra a laghdú a oiread agus is féidir. Ní mór do na Ballstáit PAD deiridh a fhoilsiú agus a chur ar fáil don Choimisiún Eorpach in 2027.

I gcomhréir le ceanglais Rialacháin na gComhphobal Eorpach (Measúnacht Timpeallachta ar Phleananna Áirithe agus ar Chláir Áirithe), 2004 (I.R. Uimh. 435 de 2004), arna leasú le Rialacháin na gComhphobal Eorpach (Measúnacht Timpeallachta ar Phleananna Áirithe agus ar Chláir Áirithe), 2011 (I.R. Uimh. 200 de 2011) (Leasú) agus le Rialacháin na gComhphobal Eorpach (Measúnacht Timpeallachta ar Phleananna Áirithe agus ar Chláir Áirithe) 2025 (I.R. Uimh. 463 de 2025) (Leasú), tá Measúnacht Straitéiseach Comhshaoil (MSC) á déanamh i leith an dréacht-PAD agus tá Tuarascáil Comhshaoil MSC ullmhaithe. Thairis sin, i gcomhréir le hAirteagal 6(3) agus 6(4) den Treoir maidir le Gnáthóga, agus mar a cheanglaítear le Rialachán 42A de Rialacháin na gComhphobal Eorpach (Éin agus Gnáthóga Nádúrtha), 2011-2021, tá Measúnacht Chuí (MC) á déanamh ag an Aonad um Measúnú Éiceolaíoch i leith an dréacht-PAD. Tá an comhairliúchán poiblí seo á dhéanamh i gcomhréir le Rialachán 42A(13) de na Rialacháin sin. Tabharfaidh foireann an Aonaid um Measúnú Éiceolaíoch (AMÉ) aird ar aon aighneacht nó tuairim a fhaightear i rith an chomhairliúcháin phoiblí agus féadfar cinneadh a dhéanamh ina dhiaidh sin maidir le cé acu a bheidh nó nach mbeidh éifeacht dhíobhálach ag an bplean ar shláine láithreáin Eorpaigh. Ullmhaíodh Tuarascáil ar Ráiteas Tionchair Natura (RTN), agus tá Measúnú Straitéiseach Riosca Tuile (MSRT) á dhéanamh freisin agus tá tuarascáil MSRT ullmhaithe.

Má tá tuilleadh eolais uait, caith súil ar na naisc agus doiciméid seo a leanas atá faoi iamh:

• An Coimisiún Eorpach Maidir le Dlí Aisghabhála Dúlra
• Téacs an Choimisiúin Eorpaigh ar Rialachán um Aisghabháil Dúlra
• An Coimisiún Eorpach Plean Náisiúnta um Athchóiriú an Dúlra a chur i bhfeidhm
• Tuarascáil an Choiste ComhairleachNeamhspleách ar Athchóiriú an Dúlra

Feictear don Roinn an tábhacht a bhaineann le comhairliúchán agus teastaíonn uaithi go mbeadh an próiseas ullmhúcháin le haghaidh Dréachtphlean Náisiúnta um Athchóiriú an Dúlra (NRP) chomh hoscailte agus chomh trédhearcach agus is féidir leis a bheith, trí dheis a thabhairt do bhaill den phobal agus do pháirtithe leasmhara aighneachtaí a chur isteach a chuirfidh eolas ar fáil agus a mhúnlaíonn an fhorbairt ar dhréachtphlean NRP na hÉireann, go sonrach chun:

• go mbeadh páirt ag páirtithe leasmhara go luath sa phróiseas ar dhréachtphlean NRP
• ionchur a bhailiú chun cabhrú dréachtphlean NRP a mhúnlú agus a neartú
• bearnaí, tosaíochtaí agus deiseanna maidir le seachadadh dréachtphlean NRP a aithint

Más mian leat aighneacht a dhéanamh, seo hiad na bealaí chun a bheith rannpháirteach:

• comhlánaigh an fhoirm chomhairliúcháin phoiblí a bhfuil teacht uirthi anseo
• seol aighneachtaí ar ríomhphost chuig: nationalrestorationplan@npws.gov.ie
• seol aighneachtaí sa phost chuig:

Plean Náisiúnta um Athchóiriú an Dúlra

An tSeirbhís Páirceanna Náisiúnta agus Fiadhúlra,

An Roinn Tithíochta, Rialtais Áitiúil agus Oidhreachta,

90 Sráid an Rí Thuaidh,

Baile Átha Cliath 7, D07 N7CV

Is é Dé Máirt, an 30 Meitheamh 2026an dáta deiridh le haghaidh aighneachtaí.

Má theastaíonn uait d’aighneacht a aistharraingt ag aon am, déan teagmháil le nationalrestorationplan@npws.gov.ie

Tá gach doiciméad ar fáil lena n-iniúchadh ag an bpobal ar líne agus ar an láthair ag an tSeirbhís Páirceanna Náisiúnta agus Fiadhúlra, an Roinn Tithíochta, Rialtais Áitiúil agus Oidhreachta, 90 Sráid an Rí Thuaidh, Baile Átha Cliath 7, D07 N7CV, le linn uaireanta oifige ón Luan go Déardaoin (9.15 a.m. go 5.30 p.m.) agus ar an Aoine (9.15 a.m. go 5.15 p.m.).

• Dréacht NRP teimpléad (ar fáil i mBéarla amháin)
• Dréacht NRP – Nóta Míniúcháin
• MST chun Cinneadh a Dhéanamh (ar fáil i mBéarla amháin)
• MC Cinneadh a Dhéanamh (ar fáil i mBéarla amháin)
• Tuarascáil Timpeallachta MST (ar fáil i mBéarla amháin)
• Ráiteas NIS (ar fáil i mBéarla amháin)
• Tuarascáil ar Chinneadh um Scagadh MRST (ar fáil i mBéarla amháin)

Leagtar amach go mionsonrach dreachtphlean NRP na hÉireann sa Nóta Míniúcháin. Leagtar amach ann freisin roinnt ceisteanna go mb’fhéidir gur mhian leat a mheas agus d’aighneacht á déanamh agat. Moltar go láidir duit go ndéanann tú athbhreithniú ar an Nóta sin chun cabhrú leat d’aighneacht a dhéanamh.

Déanfaidh an Roinn athbhreithniú ar gach aighneacht a gheofar. Úsáidfear an fhaisnéis a sholáthróidh rannpháirtithe chun forbairt dhréachtphlean NRP na hÉireann, a threorú agus a mhúnlú. Cuirfidh Éire a céad dréachtphlean NRP faoi bhráid an Choimisiúin Eorpaigh faoin 1 Meán Fómhair 2026. Déanfar é seo tar éis tréimhse comhráite fhoirmiúil i dteannta an Choimisiúin Eorpaigh, lena mbainfidh moltaí agus breithnithe. Déanfar an dara céim den chomhairliúchán poiblí in 2027. Cuirfidh Éire a plean NRP deiridh faoi bhráid an Choimisiúin Eorpaigh faoin 1 Meán Fómhair 2027.

Déanfar gach aighneacht a fhaightear a fhoilsiú ar shuíomh gréasáin na Roinne. Folófar aon fhaisnéis phearsanta agus aitheantais roimh fhoilsiú ar an suíomh gréasáin.

Tá na haighneachtaí agus na tráchtanna uile a chuirtear faoi bhráid na Roinne chun na críche sin faoi réir scaoilte faoin Acht um Shaoráil Faisnéise (SF), 2014 agus faoi Rialacháin na gComhphobal Eorpach (Rochtain ar Fhaisnéis maidir leis an gComhshaol) 2007-2014.

Níor chóir faisnéis phearsanta, rúnda nó atá íogair ó thaobh tráchtála de a chur i gcorp na haighneachta.

Tá aighneachtaí faoi réir na reachtaíochta um Chosaint Sonraí freisin. Is féidir Ráiteas Príobháideachta na roinne a fheiceáil thíos.

Céad chomhairliúchán poiblí – Dréachtphlean NRP na hÉireann – Raiteas Príobháideachais